# Inkstitch handleiding
{{< meta-buttons >}}
{{< meta-button icon="outline/alarm" text="30 min" >}}
{{< meta-button icon="outline/mood-smile-beam" text="Easy" >}}
{{< meta-button icon="outline/git-merge" text="Inkstitch V3.0/3.2" >}}
{{< meta-button icon="outline/clock-hour-4" text="20-6-24" >}}
{{< /meta-buttons >}}
Deze handleiding laat zien hoe je de gratis open-source software [Inkscape](https://inkscape.org) & ['Inkstitch'](https://inkstitch.org) gebruikt om een borduursel (badge) te maken. Het is in eerste instantie misschien niet de meest gebruiksvriendelijke software, maar het past wel in helemaal in de Fablab filosofie.
{{< callout context="caution" title="Pas op!" icon="outline/needle-thread" >}} De originele handleiding is geschreven voor versie 3.0 echter heeft Inkstitch het afgelopen jaar veel updates gehad waardoor niet alle informatie actueel is. Aangezien de verwachting is dat er voorlopig nog meer gaat veranderen, schrijven we geen nieuwe handleiding, maar hebben we de handleiding zo goed als mogelijk aangevuld met info uit versie 3.2.2. {{< /callout >}}
{{< callout context="tip" title="Tip!" icon="outline/needle-thread" >}} Via deze [link](https://inkstitch.org/tutorials/resources/samples/) kun je meer Inkstitch voorbeeld bestanden vinden met creatieve patronen en steken. Een zeer interessante steek is bijvoorbeeld de ['ripple stitch'](https://inkstitch.org/tutorials/ripple-iris/) 🪡🧵{{< /callout >}}
**Eindresultaat:**
{{< gallery aspectRatio="4:3" size="large">}}
{{< lightbox src="images/final.jpg" caption="Badges / Patches
Badge op stof en op badge film">}}
{{< /gallery >}}
## Bestand maken
Start met een vector afbeelding of trace een bitmap met een programma naar keuze.
Ik heb eerst een ‘png’ van het Fablab logo gedownload en deze in Illustrator getraced. Dit resulteert helaas in een slordig bestand, dus dit schonen we eerst op. Je ziet dat alles is opgedeeld in nette separate paden en groepen. Exporteer het bestand vervolgens als ‘.svg’.
Nu gaan we ons bestand in Inkscape voorbereiden. Het is belangrijk om vanaf het begin rekening te houden met het formaat van je borduursel en het [frame/'hoop’](https://www.huissteden.eu/accessoires-onderdelen/voor-de-borduurmachine/embroidery-hoops?manufacturer=Brother) dat je gaat gebruiken. In dit geval ga ik een badge borduren met een frame van 100x100mm. Mijn canvas is dus ook dit formaat (dit kun je instellen bij *‘document properties’*). Bij nader inzien werkt het fijner als echt alles in een groep zit dus dat heb ik nog even aangepast in Inkscape. De borduurvolgorde is van onder naar boven. In dit geval wordt als eerste de outline geborduurd.
## Satijn steek / centerline
Wanneer je Inkstitch hebt geïnstalleerd verschijnt de plugin onder *‘extensions’*. Klik [hier](https://inkstitch.org/docs/install/) voor een installatie handleiding. Nu kunnen we de steken gaan toewijzen aan onze paden. Ik selecteer eerst de groep die ik met dezelfde steek wil borduren en ga vervolgens naar `‘extensions’ -> ‘inkstitch’ -> ‘tools: satin’ -> ‘convert line to satin’`.
Hiermee wijs je een satijnsteek toe aan de outline (Iets wat voor badges goed werkt). Helaas krijgen we al meteen een error: **‘Only simple lines may be converted to satin columns’**. Dit komt doordat je in Inkstitch een satijnsteek niet kan toepassen op een gevulde vorm.
{{< gallery aspectRatio="4:3" size="medium">}}
{{< lightbox src="images/error.png">}}
{{< /gallery >}}
In plaats daarvan willen we een enkele lijn met een dikte (stroke). Dit hadden we in Illustrator kunnen doen of we kunnen de vorm opnieuw tekenen in Inkscape, maar de makkelijkste optie is om een ingebouwde functie van Inkstitch te gebruiken. Inkstitch kan namelijk de *‘centerline’* van een vorm vinden en daar een stroke aan toepassen. Onder *‘Tools:Stroke’* vind je de optie *‘fill to stroke’*. Ik stel hier een dikte in van 4mm aangezien dit ook de breedte is van de originele vorm.
Nu kunnen we opnieuw op *‘convert line to satin’* drukken en kijken wat er gebeurt. Het lijkt er misschien nog niet heel erg op, maar we hebben nu een satijnsteek toegepast. De extra schuine paden (rungs) geven de richting van de steek aan.
{{< callout context="tip" title="Update 3.2.2" icon="outline/info-circle" >}}
Inkstitch bevat tegenwoordig wel een optie om een object met een 'fill' om te zetten naar een satijnsteek. Deze optie heet ['fill-to-satin'](https://inkstitch.org/docs/satin-tools/#fill-to-satin). Dit werkt nog steeds niet volledig automatisch en werkt voornamelijk goed met simpele vormen. Het kan dus noodzakelijk zijn om een complexe vorm op te splitsen. Het is noodzakelijk om minimaal twee 'rungs' te tekenen, zodat Inkstitch de directie van de steek kan bepalen. De rung bevat enkel een stroke, de satin column mag enkel een fill bevatten. De rungs (hier rood) moeten de 'column' doorkruisen. In de onderstaande afbeelding is dit duidelijker gevisualiseerd.
{{< /callout >}}
## Params
Om inzicht te krijgen in wat we nu precies gedaan hebben, selecteer je opnieuw de outline groep en ga je in de Inkstitch plugin naar **‘Params’**. Om de satijnsteek stevigheid te geven passen we een *‘contour underlay’* toe. Dit stabiliseert de satijnsteek. In dit geval hebben we een behoorlijk brede satijnsteek van 4mm en daarom passen we ook een *zig-zag underlay* toe. In het rechter scherm krijg je een preview van de steken die de machine gaat maken. Als je tevreden bent klik je op *‘apply and quit’*.
Meer info over de underlay steken vind je [hier](https://www.digitizingmadeeasy.com/understanding-underlay-stitches-for-machine-embroidery-digitizing/).
{{< gallery size="large" >}}
{{< lightbox src="images/params.png">}}
{{< /gallery >}}
{{< gallery size="medium" >}}
{{< lightbox src="images/fill2.png">}}
{{< lightbox src="images/fill3.png">}}
{{< /gallery >}}
## Fill stitch
Super! Nu kunnen we door met de rest. We starten met de puzzel stukjes. Voor deze vormen willen we geen satijnsteek gebruiken, maar een *‘fill stitch’*. Dit is echter de standaard steek. Dus als je een puzzelstukje selecteert en opnieuw naar **‘Params’** gaat zul je zien dat er al een mooie fill stitch is gegenereerd. We passen de parameters wel aan naar settings die goed zijn voor een badge. Ik vergroot de fill stitch length naar 4mm en verhoog de dichtheid naar 0.2mm. Vergeet ook niet **‘Trim After’** aan te vinken, zodat de draad netjes wordt afgeknipt. Dit doen we nu voor alle puzzelstukjes. Je kunt ook meerdere groepen tegelijkertijd selecteren om dezelfde parameters toe te passen.
{{< gallery size="large" >}}
{{< lightbox src="images/fill1.png">}}
{{< /gallery >}}
## Badge film
Als je een badge maakt met borduurvlies en stof ben je al bijna klaar. We missen echter nog een achtergrond als we een echte badge willen maken op transparante ‘badge film’. Het verschil zie je hieronder:
{{< gallery aspectRatio="4:3" size="medium">}}
{{< lightbox src="images/stof.jpg" caption="Badge op stof
Hier is de badge op stof geborduurd om het aantal steken te verminderen">}}
{{< lightbox src="images/badgefilm.jpg">}}
{{< /gallery >}}
In dit geval gaan we Madeira badge film gebruiken. Daarvoor maken we een vul vorm met een *offset* van ongeveer 1mm van de rand. Teken simpelweg een cirkel van 98x98 en geef de fill even een opvallende kleur (de machine weet niet welke kleur er gebruikt wordt). De stroke verwijder je door op *‘shift’* en *‘transparant’* te klikken. Het toewijzen van kleuren zorgt ervoor dat de machine automatisch op pauze gaat als 1 kleur af is. Update: Het 'stop after' commando zorgt er ook voor dat de machine op pauze gaat na een steek (dit wordt weergegeven als een color-change met dezelfde kleur).
{{< gallery size="medium" >}}
{{< lightbox src="images/backfill.png">}}
{{< lightbox src="images/fillstitch_big2.png">}}
{{< /gallery >}}
Bij **params** wijzig ik de lengte weer naar 4mm en verminder ik het aantal steken door de dichtheid te verlagen naar 0.4mm. Vergeet niet opnieuw ‘trim’ aan te zetten.
Dit soort grote fills kosten veel tijd. Het is daarom verstandiger om kleinere badges te maken of stof te gebruiken als achtergrond.
## Tekst
Nu rest ons alleen nog de tekst. Dit is echter een verhaal apart. Het liefste gebruik je voor kleinere tekst een satijnsteek, maar helaas werkt dat met Inkstitch niet goed doordat we opnieuw werken met een gevulde vorm en geen centerline hebben. De makkelijkste opties zijn om een *fill steek* toe te passen of één van de ingebouwde *borduur fonts* te gebruiken. In dit geval gun ik mezelf wat creatieve vrijheid en ga ik voor een alternatief font. Hiervoor ga je in de plugin naar **‘lettering’**. Ik knip ook de draad af na iedere letter door ‘trim’ aan te zetten. Dit kost meer tijd, maar zorgt wel voor een netter resultaat.
{{< gallery size="large" >}}
{{< lightbox src="images/letters.png">}}
{{< /gallery >}}
De beste optie is echter om zelf een centerline te tekenen en daarna handmatig de gegenereerde satijnsteek te fatsoeneren. Dit is een tijdrovend proces, maar [deze](https://www.youtube.com/watch?v=ElZD9kuJ3eo) video laat goed zien hoe het werkt.
## Exporteren
We zijn nu klaar om te exporteren, maar we willen natuurlijk eerst zien hoe het eruit gaat zien. Hiervoor is een handige preview functie ingebouwd. **Let op:** alle items die ‘onzichtbaar’ zijn worden niet meegenomen. Ga naar *‘visualise and export’* en klik op *‘realistic preview’*. Op basis van de preview kun je ook controleren of de volgorde correct is en hoeveel jumpstitches/trims er zijn. Ook heb je nu een grove inschatting voor de borduurtijd. Wij stellen onze Brother VR bijvoorbeeld meestal in op 400 steken per minuut.
{{< gallery size="large" >}}
{{< lightbox src="images/preview.png">}}
{{< /gallery >}}
{{< callout context="tip" title="Update 3.2.2" icon="outline/info-circle" >}}
Vanaf versie 3.1 heet het geen 'realistic preview' meer, maar **Simulator**. De functie blijft grotendeels gelijk.
{{< /callout >}}
Het is tijd om te borduren, maar eerst gaan we ons bestand exporteren. Vergeet niet de *‘svg’* op te slaan zodat je later nog wijzigingen kan maken. We exporteren het bestand door simpelweg te klikken op *‘save a copy’*. Bij bestandsformaat kies je voor *‘.PES’* indien je met onze Brother borduurmachine werkt.
{{< gallery size="large" >}}
{{< lightbox src="images/export.png">}}
{{< /gallery >}}
Via de onderstaande knop kun je de source files uit deze tutorial downloaden om zelf mee te spelen.
{{< button class="btn-outline-primary" href="design_source.zip" >}}Download{{< /button >}}
## Borduren
Deze handleiding gaat voornamelijk over het gebruik van Inkstitch, maar het is toch leuk om even het 'badge proces' te laten zien.
**Optie 1:**
[Badge film](https://www.bovatex.nl/product/badgefolie-madeira-film-b-per-meter/) is een transparante folie waar je direct op kan borduren. Voor het beste resultaat plaats je 2 á 3 lagen over elkaar in het frame. Zorg ervoor dat de grove kanten van de folie naar elkaar toe gepositioneerd zijn, zodat de gladde kant boven ligt. Na het borduren verhit je de folie kort met een föhn en verwijder je gemakkelijk de overtollige folie door het eraf te trekken. In totaal kostte het 39 minuten om deze batch te borduren.
{{< gallery aspectRatio="4:3" size="small">}}
{{< lightbox src="images/working.jpg">}}
{{< lightbox src="images/process3.jpg">}}
{{< lightbox src="images/time.jpg">}}
{{< /gallery >}}
**Optie 2:**
Je hebt nu gezien dat optie 1 erg veel tijd kost op dit formaat. Daarom is het leuk om ook even de vergelijking te maken met een badge op stof. De witte achtergrond bestond uit 7000 steken van in totaal bijna 15000 steken. Deze optie bespaart dus ongeveer de helft aan tijd. In dit geval gebruiken we katoen met [Madeira Cut Away](https://www.huissteden.nl/madeira-cut-away-super-strong-9447) borduurvlies. Deze dikke borduurvlies stabiliseert het borduursel en zorgt daarmee voor een mooiere afwerking. Er zijn veel verschillende types borduurvlies waar ik nu niet op in ga, maar het fijne aan deze variant is dat je deze simpelweg vast zet op de stof door er even 12 seconde met de strijkbout overheen te gaan. Na het borduren knip je de vorm voorzichtig uit.
{{< gallery aspectRatio="4:3" size="medium">}}
{{< lightbox src="images/process.jpg" caption="Badge op stof
Hier is de badge op stof geborduurd om het aantal steken te verminderen">}}
{{< lightbox src="images/result.jpg">}}
{{< /gallery >}}
De makkelijkste manier om je badge te bevestigen op stof is door middel van 'Vliesofix'. Dit is dubbelzijdig plakkend vlies dat je met de strijkbout op de badge aanbrengt. Het werkt alleen niet goed op grove/ongelijke stoffen. In dat geval naai je de applicatie alsnog vast met een zig-zag steek of feston steek.
Ga je aan de slag met de machine? Klik dan [hier]({{< ref "wiki/documentatie/machines/textiel-machines/borduren-101#borduurgaren-inrijgen" >}} "borduurgaren inrijgen") om de tutorial te bekijken over het inrijgen van de garen.